Rijst koken

rijstkoken

Chef en kookboekenschrijfster Yolanda van der Jagt vraagt wat mijn klassiek Indische manier is van rijstkoken. Hoe deed je moeder of oma het vroeger?  Wat leuk om te vertellen! Nou, ik leerde het vroeger als volgt.

rijstkoken-pan

Ik gebruik daarvoor de oude rijststomer van mijn moeder. Toen ik studeerde was dit mijn rijstpan, nu heb ik een elektrische. Dat is handig omdat ik daardoor altijd een pit overhoud, want de elektrische rijstkoker staat in de bijkeuken te pruttelen en houdt het warm zo lang ik wil. Maar vandaag dus wederom de oude rijststomer voor de dag gehaald met ‘gemoffelde’ buitenkant, zoals mijn moeder zegt.

rijstkoken-vinger

De pan bestaat uit 2 delen; een onderpan en een vergiet. In de onderste pan doe ik 4 bekers rijst – ik krijg familie te eten vanavond. Als de rijst nog gewassen moet worden, dan kan dat nu. Maar ik heb Jasmijn-rijst van de supermarkt, die is al schoon.

Ik vul de pan met water dat maar een pinkvingerkootje boven de rijst mag staan. Dat is genoeg. De pan mag nu op hoog vuur zonder deksel en zonder het vergiet erop.

rijstkoken-rijsterin

Kook de rijst tot in het oppervlak gaatjes vallen. Het meeste vocht is verdampt. Dat is het moment om de inhoud van de onderste pan in de bovenste te scheppen.

rijstkoken-rijst-gaatjes

Mijn moeder liet altijd een kuiltje in het midden van het vergiet, zodat de stoom goed rondcirculeert, zegt ze.

rijstkoken-rijst-invergiet

Nu een laag water in de onderste pan, het met rijst gevulde vergiet er bovenop en het mag opnieuw op hoog vuur. Als het water stoomt, laat ik het nog 10 minuten doorstomen. Dan is je rijst klaar.

rijstkoken-rijst-kuiltje

Ik vind het uit de klassieke rijststomer net even anders smaken. Het worden mooie glimmende korrels. Met het resultaat uit de elektrische rijststomer is er bijna geen verschil, alleen soms kan het daarin iets natter blijven, dat is niet altijd wat je wilt.

Ik gebruik de klassiek rijststomer vooral voor toetjes zoals kue mangkok of kue lapis.

Nog twee manieren

Het Groot Indonesisch Kookboek van Beb Vuyk begint met hoofdstuk rijst en Beb wijdt uit over alle soorten manier van rijst koken. Hieronder vind je het tweede en derde rijst recept dat over rijst koken gaat. Het eerste recept over rijst stomen, vind je hier. Voor alle rijstrecepten op dit blog, klik hier.


Rijst koken #2 uit Beb Vuyk’s Groot Indonesisch Kookboek, pagina 44.

  • 1/2 liter rijst
  • 3/4 liter water
  1. Was de rijst als aangegeven in vorig recept.
    Gebruik nooit een emaille pan waar de stukjes af zijn, die kunnen wanneer de rijst zich vastzet op de bodem verder afbrokkelen.
  2. Laat de rijst 8 minuten doorkoken.
  3. Roer haar met een houten lepel een keer om.
  4. Draai daarna het vuur laag en gebruik bij gas een asbestplaat.
  5. Sluit de pan en laat haar nu circa 20 minuten koken.
  6. Draai daarna het vuur uit en laat de rijst nog 10 minuten goed afgedekt staan.

Rijst koken (op de manier van aardappelen) #3 uit Beb Vuyk’s Groot Indonesisch Kookboek, pagina 44.

  • 1/2 liter rijst
  • kokend water
  1. Was de rijst als aangegeven in recept 1.
  2. Zet haar op met ruim water en laat haar 8 minuten doorkoken. Gier haar daarna af op de manier als aardappelen worden afgegoten.
  3. Zet haar daarna weer op het vuur, draai het laag en gebruik bij gas een asbestplaat.
  4. Laat de rijst op deze manier in 12 à 15 minuten gaar worden.
  5. Schep haar halverwege een keer om meteen houten lepel om het vastzetten te voorkomen.

Een asbestwarmhoudplaatje was blijkbaar heel normaal om te hebben in de jaren ’70. Nu zou ik voor een gewoon warmhoudplaatje gaan (ik heb een metalen voor op gas). Of, in het geval van inductie, op de warmhoudstand zetten ;-).

Dit vind je misschien ook leuk...

12 reacties

  1. Yolanda schreef:

    Hi Pauline,

    Dank je voor je uitgebreide omschrijven. Ik kan hier zeker wat mee. Krijg ook direct zin om het zelf uit te proberen. Eerst zo’n gemoffelde pan op de kop tikken;-). Gooi het in de groep! Dank en fijne zondag. X Yolanda

  2. Patricia Pen schreef:

    Is deze klassieke rijstpan nog ergens te koop? Ik ben al jaren op zoek naar zo’n pan, maar kan hem niet vinden. Die van mijn moeder is naar m’n zus gegaan, helaas

  3. Peter schreef:

    Ik kook rijst gewoon in een RVS pan (heb jaren geleden al mijn aluminium en Teflon rotzooi weggegooid). Werkwijze precies hetzelfde, alleen na de putjes op zo laag mogelijk vuur, de deksel erop en 15 minuten laten doorstomen. En dat “gemoffelde” is uiteraard niet nodig. Dat diende om roesten te voorkomen.

  4. Letta schreef:

    Misschien op Marktplaats kijken of bij een echte Chinese winkel

  5. Ingrid Traughber schreef:

    Reuze blij dat ik deze site heb gevonden! Ik woon al 53 jaar in Amerika en heb toen ik geëmigreerd ben zo’n grijsgewolkte rijstkoker meegenomen. Heb hem vaak gebruikt, maar kom nu pas tot de ontdekking: nooit op de juiste manier! Geen wonder dat mijn rijst (vooral bruine rijst) er vaak niet precies drooggekookt uitkwam; het was altijd “hit or miss”. Vandaag meteen na het lezen van jouw uitleg een pot rijst gemaakt voor nasi vanavond. Eureka! Dankjewel Pauline!

  6. Cis schreef:

    top al zeker sinds de jaren 80 die pan in het bezit, jip ook grijs gewolkt nooit de juiste bereidingswijze geweten tot nu, stond ook al sinds die tijd na diverse missers achter in de kast ga um weer eens uitproberen. anders mag hij naar een liefhebber tegen gepaste vergoeding. Pan is na zoveel jaar als nieuw door ontwetendheid

  7. oh wat fijn te horen! In deze pan kan je ook roti kukus maken of bapao!

  8. adri ben schreef:

    Hallo aan degene die nog een allumunium pannetje hebben.
    Als het nog goed is en alleen de oortjes eraf, REPAREREN.
    Van de week wilde ik eindelijk mijn stomer vernieuwen, een 1 liter alumunium 42 eruro, ja lekker seg. Ook al leg het een eeuwigheid in een hoekje, maar dim sum, pempek, en lemper wil je graag ff stomen,mmm….
    groetjes van Adri.

  9. Jan schreef:

    Al 20 jaar heb ik al geen rijst meer gekookt en wist niet eens meer precies hoe je rijst kookt in een aluminium rijstkoker op een gaspit. Ook mijn kookboek ben ik kwijt. Wat fijn dat ik deze site heb gevonden. Ik ga weer lekker Javaans koken.

  10. ah wat leuk om te lezen jan! Ik ben blij dat ik je kan inspireren. Of eigenlijk Beb!

  11. Helemaal mee eens. Repareren die handel en goed gebruik van maken. Repareren is trouwens ook heel erg van nu. Minder weggooien en oude dingen hergebruiken is zo goed!

  12. Tineke schreef:

    Hai Cis
    Als je die pan niet meer gebruikt, ik wil wel van je over kopen.
    Gr Tineke

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *